Kinh doanh là gì? Các quy định của pháp luật về hoạt động kinh doanh

Kinh doanh theo cách hiểu đơn giản mà lâu nay chúng ta vẫn thường hiểu đó chính là hoạt động mua bán, cung cấp, đầu tư, sản xuất các dịch vụ, sản phẩm giữa người bán và người mua. Hoạt động kinh doanh thì tất cả đều vì mục đích thu lợi nhuận, làm giàu cho bản thân và gia đình (sinh lợi).

1. Khái niệm hoạt động kinh doanh

Trong Kinh doanh thì nó bao trùm tất cả mọi công đoạn, lĩnh vực khi hoạt động đó mang tính chất cung cấp - trao đổi có sinh lợi. Tuy nhiên, không phải tất cả các hoạt động sản xuất, buôn bán đều là kinh doanh (vì có những hoạt động mang tính chất phục vụ cộng đồng, phục vụ cho lợi ích nhà nước...)



Chuyển sang nền kinh tế thị trường, các quan hệ kinh tế có những sự thay đổi về chất, do đó, tính chất - biểu hiện của các hoạt động kinh doanh cũng thay đổi theo. Điều đó đòi hỏi phải xác định lại khái niệm kinh doanh cho phù hợp với các thuộc tính vốn có của nó. Trong những năm 90 của thế kỉ XX, một số văn bản luật như Luật Công ty, Luật Doanh nghiệp tư nhân năm 1990, Luật Doanh nghiệp năm 1999 và mới nhất là Luật Doanh nghiệp năm 2014 đã có những quy định ghi nhận khái niệm kinh doanh.

Theo đó thì “kinh doanh” là việc thực hiện liên tục một, một số hoặc tất cả các công đoạn của quá trình đầu tư, từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi (Khoản 16 Điều 4 Luật Doanh nghiệp năm 2014).

Như vậy, khác với các hành vi dân sự thuần tuý khác (cũng trao đổi, cung ứng dịch vụ), mục tiêu chính của kinh doanh là tạo ra lợi nhuận. Đối với các doanh nghiệp, lợi nhuận được tạo ra khi số tiền thu được trong kinh doanh (doanh thu) lớn hơn số tiền phải chi phí (chi phí kinh doanh), tiền bán ra trừ tiền chi phí bằng lợi nhuận. Thực tế có nhiều doanh nghiệp hiện nay hoạt động theo chiến lược chi phí lớn hơn doanh thu (để tạo thương hiệu), nhưng việc tạo thương hiệu đó cũng mục đích để nhiều khách hàng biết đến, để từ đó việc cung cấp dịch vụ được nhiều hơn, rộng rãi hơn và đạt được mục đích cuối cùng vẫn là lợi nhuận (đây vẫn là hoạt động kinh doanh). Bất cứ hoạt động nào, cho dù về mặt hình thức giống kinh doanh nhưng mục tiêu của hoạt động đó không phải là tạo ra lợi nhuận đều không phải là kinh doanh.

Pháp luật quy định, hành vi kinh doanh có mục đích sinh lợi (kiếm lời) nhưng lời hay lỗ lại không thành vấn đề cho việc xác định hành vi kinh doanh. Nhiều trường hợp sản xuất, buôn bán bị lỗ nhưng vẫn là kinh doanh. Theo quy đinh của pháp luật và góc độ pháp lý, khi xác định hành vi kinh doanh, chúng ta quan tâm đến việc có hay không có mục tiêu tạo ra lợi nhuận, chứ không quan tâm đến việc thực hiện mục tiêu đó như thế nào. Có thể kết luận khái quát rằng lợi nhuận là đích cuối cùng của các nhà kinh doanh; bất cứ hoạt động nào nhằm mục đích kiếm lời trên thị trường cũng là hoạt động kinh doanh.

2. Quy định chung về kinh doanh

Pháp luật của nhiều quốc gia trên thế giới sử dụng thuật ngữ "commerce" (kinh doanh/thương mại) theo nghĩa rộng để chỉ một cách tổng hợp các hoạt động sản xuất, mua bán hàng hoá, dịch vụ và có sự phân biệt với thuật ngữ "trade" để chỉ riêng hoạt động mua bán hàng hoá thuần tuý.

Ở Việt Nam, định nghĩa kinh doanh được sử dụng trong Luật công ty và Luật doanh nghiệp tư nhân năm 1990. Kinh doanh có một số đặc điểm như sau:

1) Hoạt động phải mang tính nghề nghiệp, có nghĩa là những người thực hiện các công việc sản xuất, mua bán, trao đổi hàng hóa vì mục đích sinh lợi thường tiến hành các công việc theo một quy trình chuyên nghiệp, thường xuyên, liên tục và hoạt động này mang lại nguồn thu nhập chính cho người thực hiện chúng;

2) Hoạt động kinh doanh phải được thực hiện một cách độc lập. Các chủ thể nhân danh mình để tiến hành hoạt động kinh doanh. Họ tự quyết định mọi vấn đề có liên quan đến các hoạt động sản xuất, kinh doanh của mình và tự chịu trách nhiệm về hoạt động của mình (thực hiện theo những hoạt động pháp luật không cấm, có nghĩa vụ kê khai và nộp thuế theo quy định. Trong các trường hợp sử dụng lao động, ký kết hợp đồng kinh tế và thực hiện các nội dung công việc thì chủ thể của hoạt động kinh doanh phải hoàn toàn chịu trách nhiệm của mình);

3) Hoạt động được các chủ thể tiến hành với mục đích kiếm lời thường xuyên.

Theo quy định của pháp luật Việt Nam thì để thực hiện hoạt động kinh doanh, các chủ thể phải tiến hành đăng kí kinh doanh tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền là cơ quan đăng kí kinh doanh.

Hiện nay, Các hoạt động Kinh doanh đang áp dụng luật doanh nghiệp năm 2020 (thay thế luật doanh nghiệp năm 2014 trước kia) và luật thương mại năm 2005 để điều chỉnh các nội dung liên quan đến hoạt động kinh doanh.

0 Nhận xét